When Froi Dencio Meets Yccos and Sepsep Froi Dencio 20:08

      Ano ba ang nangyayari kapag nagkita-kita ang mga taong nagkakilala lang online?

      Kahapon ko lang nalaman, nang makatagpo ko sila Yccos at Sepsep sa Cubao. Medyo nahuli na nga ako ng dating dahil sa ilang bagay na kailangan kong gawin. Sa dakong huli, nagkita naman kami ng maayos. Hindi naman nila ako tinakot. (haha!)

    Bago ako pumunta, naghahalo ang nararamdaman ko. Excited at kinakabahan. Excited dahil makikilala ko na sa personal ang mga taong madalas magcomment sa mga sinusulat ko habang nasa barko ako at kinakabahan dahil makikipagkita sa mga taong hindi ko lubos na kilala. Ano man ang naramdaman ko nung una, naging maganda ang kinalabasan ng una naming pagkikita.

       Ano nga ba ang nangyari?

      Mahabang kwentuhan. Career. Trabaho. Lovelife. Mga Rated R na mga bagay. Pakilala ng maayos. Kamayan. Hugs.

     Doon ko mas nakilala ang mga tao sa likod ng mga blog na sinusubaybayan ko. Pareho silang masayahin at mahahawa ka sa positive vibes na ini-emit nila. Pareho silang nakakatuwang kakwentuhan. Parehong makukulit ang lahi.

      Si Yccos, bubbly. Siya ay isang munting bubble personified. Gadget girl, andameng nilalabas na kung anu-ano. Kwento kung kwento. Hindi ka mabobore kung siya ang kakwentuhan mo. Medyo napahaba pa ang kwentuhan naming dalawa nang naunang umuwi si Sep at nag-alay-lakad muna kami sa Cubao sa paghahanap ng masasakyan pauwi.

     Si Sep naman, expect the unexpected. Palakwento. Parang istrikto sa unang tingin. There is something in his eyes. Hindi dumi o kung ano.hehe. Yung tipong sinusuri nya ang taong kausap niya. Nauna na rin siyang nakauwi dahil may event daw sa bahay nila.

      Hindi ko pa sila lubos na kilala, pero nag-click lang talaga ang una naming pagkikita. Naging masaya ang araw na iyon para sa akin, sa kabila ng mga nakakabadtrip na nangyari sa akin noong nakaraang linggo. Inaasahan ko na mas makikilala ko pa sila sa mga susunod na pagkakataon. And truth to be told, one of the best thing na nangyari sa bakasyon ko ang pagkikita naming tatlo.

Si Yccos of saturdaythoughts at ako. Parang nakipagkita lang ako sa isang celebrity. Naks!

With Sep of Alfabeto. Isa pang celebrity. Nakalimutan kong magpa-otograp.

Welcome 2015 Froi Dencio 07:01

      Tapos na ang taong 2014. Sa Pilipinas ngayon, halos lahat siguro ng tao ay masayang sinalubong ang bagong taon. Samantalang ako, eto, ilang libong milya ang layo sa pamilya, nakaduty at nag-aabang ng mga fireworks( sakaling meron) sa pinakamalapit na lungsod sa amin, ang Dubai. Sa kasamaang-palad, lumipas na ang alas-dose ng gabi pero wala akong nakitang kahit ano, maliban sa ilang barkong naka-angkorahe sa paligid namin. Tahimik ang paligid sa labas, malayong-malayo sa ingay na likha ng mga kasamahan ko na sumalubong sa bagong taon. At eto na naman ako, nag-eemote sa labas, pagkatapos makainom ng ilang bote ng beer.

      Sa halip na maging malungkot at i-isolate ang sarili, mas minabuti ko na lang din na bumalik sa loob, magvideoke at uminom pa ng ilang bote ng beer. Hindi naman magandang simulan ang taon na nag-dadrama, baka mamaya, buong taon ding ng  pagdadrama ang mangyari sa akin.

      Ngayon iniisip ko kung papaano ko sisimulan ang taon. Magpaputok kaya? No. Hindi pwede, walang paputok. Saka bawal. Mangolekta ng labintatlong prutas? Hindi rin pwede, apat na  uri lang ng prutas ang meron kami ngayon sa barko: saging, melon, mansanas at ubas. Maghagis ng mga barya sa loob ng kwarto ko pagpatak ng alas-dose? Hindi rin pwede. Wala akong coins.

      Sa dami ng gusto kong gawin sa pagsalubong sa taong 2015, nauwi ang lahat sa pagharap ko sa laptop at paghahalungkat sa mga folder ng pictures ko sa mga pinagagagawa ko sa taong 2014. Kaya naisip ko na lang na i-review ang mga pangyayari sa loob ng isang taon gamit ang mga pictures na iyon.

 

Gala To Da Max. Hindi ko alam kung ano ang kinalaman ng mga nunal sa buhay at kapalaran ng tao pero natatawa talaga ako sa tuwing binabanggit ng mga kaibigan ko na kapag may nunal ka daw sa isang bahagi ng katawan mo, may kahulugan daw yun. Parang ako, kesyo me nunal daw ako sa paa kaya mahilig akong pumunta kung saan-saan. Nitong nakaraang taon, dahil nakabakasyon naman ako, sinimulan ko ang taon ng pagpunta sa mga lugar na hindi ko pa napupuntahan sa amin. Sinundan din iyon ng ilang biglaang excursion at roadtrip sa Luzon. Sana ngayong taon, makapunta naman ako sa Visayas o sa Mindanao.

Nasulit din ang bakasyon ko nitong nakaraang taon dahil sa mga lugar na napuntahan ko. Nagpagod sa Mt. Pulag, nakipag-paintball sa Pansol, at kumain ng wagas sa Villa Escudero.

Shore Leave. Sa halos siyam na buwan ng pananatili ko sa barko, isang beses lang ako nakalabas, at hindi ko pa na enjoy ng husto ang oportunidad na iyon. Ganunpaman, iba pa rin talaga ang makatapak ulit sa lupa. Namili lang ako ng ilang souvenir, napainom sa isang bar, at bumalik na uli sa barko kasama ang mga gintong alaala sa Barcelona.

Sa La Rambla. Ala-una na ng madaling-araw, nakuha pang pumosing ni Ka Dencio.

Mga Bagong Kaibigan. Hindi ko ini-expect na makakakilala ako ng mga tao maliban sa mga katrabaho ko. Naging daan ang blogosphere para makilala ko sila Yccos ng saturdaythoughts, Sepsep ng Alfabeto Della Mia Vita, Sir Rolf ng JOKENALISMO, at Lalah ng TELELALAHBELLS. Sana lang din at makita ko sila sa personal ngayong taon. At makilala ko pa ang iba pang interesanteng taong gumagala din sa blogosphere.

      Sa lugar ng naman ng trabaho, dalawa ang naging malapit kong kaibigan. Isang Romanian at isang Croatian. Pareho silang masigasig na nagtuturo sa akin tungkol sa mga teknikal na mga bagay sa pagbabarko. Maliban pa dun, si Sir Romanian ay nakaka-jam ko sa madaling araw kapag natapos na ang duty namin, samantalang si Sir Croatian naman ang nakakasama kong mag-gym sa tuwing sinisipag ako. Nakilala ko rin ang isang makulit na Chinese na si Wen, training officer sa barko namin.

Pakiramdam ko, matatapos man ako ng pagbabarko, maraming lahi na ng taong sa mundo ang magiging kaibigan ko.

Dramarama sa Taong 2014. Wala naman masyadong pag-eemote ang naganap sa akin sa taong ito, maliban sa pagkabasted ko noong January, sa nangyari sa Barcelona noong Nobyembre at ang pagnigalang-pugad ng kapatid ko nitong Disyembre. Noong 25 medyo naghuramentado lang ako sa natanggap kong balita sa pag-alis ng kapatid ko sa bahay namin upang sumama sa love of her life. Wala na akong magagawa sa naging desisyon niya at sa landas na pinili niya. Iniisip ko pa kung ano ang mabuting gawin kapag nakauwi na ako sa amin. Dahil ngayon, hindi ko pa rin maiwasan na makaramdam ng bigat sa dibdib.

Yearend Party, Dubai Fishing at iba pa. Sa unang pagkakataon, naranasan ko kung paano ipinagdiriwang sa barko ang Pasko at Bagong Taon. Darn. Wala naman palang espesyal. Sabi ng mga kasamahan ko, dumedepende daw ang pagiging masaya ng selebrasyon sa enthusiasm ng kapitan. Sa kaso namn, medyo anti-social ang kapitan namin ngayon na hindi man lang sumilip sa recreation room nang magsimula kaming magkantahan at mag-inuman. Natapos din naman kahit papaano ang dalawang selebrasyon, ang Pasko at ang pagsalubong sa Bagong Taon na kainan, inuman at tulugan lang ang ginawa namin.

Kagabi sagana pa sa lamesa. Kinaumagahan, wala nang natira.

      Kalahating buwan na rin pala kaming nakaangkorahe ng mga 30 kilometro mula sa Dubai. Kung kailan malapit na kaming umuwi, saka naman dumagsa ang mga trabahong dapat tapusin. Ganunpaman, nakuha pa rin naming sulitin ang panahon kapag wala na kaming trabaho. Ilan sa mga kasamahan ko ang nakahuli na ng malalaking lapu-lapu at barracuda. Nakahuli rin sila ng mga isda tulad ng snapper, matambaka, dorado at kanduli. Yung huling dalawang nabanggit ay madalas nilang itapon uli sa dagat. Ilang araw din kaming nakatikim ng fresh fish, na madalas sabawan ni second cook. Sa history naman ng pamimingwit ko dito, nakahuli naman ako kahit papaano ng tatlong isda, at hindi na iyon naulit pa.

Masaya rin pala ang makahuli ng isda. Mas masaya siguro ang makahuli ng dalaga.

Welcome 2015. Marami pang pangyayari sa 2014 na siguro magiging kabilang na lang sa baul ng alaala ko. Sa ngayon hinaharap ko ang bagong taon na puno ng pag-asa, optimism at paniniwala na makakaya kong harapin ang anumang pagsubok na darating. Inaasahan ko rin na sa taong ito, makakatagpo ako ng mga bagong kaibigan, at kung papalarin, makatagpo ng significant someone. Sawa na rin ako sa aking guni-guning sinta.

      Sinimulan ko na ang taon sa pamamagitan ng paglinis ng kwarto ko at paggawa ng schedule para sa bakasyon sa pag-uwi ko. Marami akong gustong gawin. Marami akong gustong matutunan. Kahit na hindi ako naniniwala sa mga new year’s resolution na di naman natutupad, sisikapin ko pa rin na maging masaya at mabunga sa taong ito. Higit sa lahat, bagaman hindi naging ganun kasaya ang pagtatapos ng taong 2014 para sa akin, nagpapasalamat pa rin ako sa Maykapal sa mga biyayang natanggap ko mula sa Kanya.

      Wala man akong paputok, labintatlong prutas o coins, nasalubong ko naman ang bagong taon na may kumpiyansa sa sarili at mga aral mula sa nagdaang taon. Malungkot ang malayo sa pamilya lalo na sa ganitong mga panahon, pero ang pagsasaisip na ang lahat ng ginagawa ko dito ay para sa kanila at para sa hinaharap ko ang nagsisilbing inspirasyon upang pagbutihin ko pa ang aking ginagawa.

      Sa ngayon nakikinikinita ko ang taong 2015. Bagong lugar, mga bagong mukha, bagong taong makikilala. Hindi ko lang kailangang i-overthink ang lahat. Sa tingin ko, what will happen will happen. Kailangan lang bigyan ng kaukulang panahon ang mga bagay-bagay. All I need to do, is to live life.

Manigong Bagong Taon!

Suez Canal Transit Froi Dencio 01:59

One Last Passage Before Home

Our vessel during the northbound transit

   This is it.

      This is the time when the real countdown to home should begin. January next year would be a very busy month for us. Our ship is scheduled for dry dock in Qatar during that time. Luckily, we won’t be on board when everyone is dissecting the vessel, when everyone is changing her spare parts or painting and greasing some of her machineries, which, is actually the goal of this dry dock thing.

      Last night, our Croatian third officer showed us the updated schedule of our disembarkation next month. According to the email, our disembarkation which is supposedly on the third week of January was rescheduled on the first week (yay!). Imagine the excitement of my crewmates when they received the news. Still, we have to bear in mind that it could be changed, unless we already have our plane tickets or unless our relievers start knocking on our cabin doors.

A rare shot of our vessel in the canal. See those five domes? I sometimes imagine them as giant dumplings, only stuffed with LNG.

      Anyway, this blog post is not about our impending goodbyes to our floating home and workplace. I actually want to write something about a well known canal in Egypt, the Suez Canal. We will be transiting there on the twelfth of December and that would be my last canal passing for this voyage. And with that transit, I guess that would mark the beginning of my countdown.

One of the prominent structures in the southern entrance of the canal is this building, the Badr Mosque.

      So, let’s try to have a closer look to the history, geographical location and relevance of the Canal, and of course, some of my moments during the transits.

      Basically, the canal was built to connect the Red Sea and Mediterranean Sea. But during the old times, canals that were dug from east to west connect the two seas through the branches of the Nile river. It is said that this concept dated since the time when pharaohs ruled Egypt and not until 1799 when the first efforts were made to build a modern canal from the Egypt expedition of Napoleon Bonaparte. Bonaparte believed that such canal would inflict trading dilemmas to the English, specially when the French take hold of the shortest route to the east. (Nice one, Mr. Bonaparte).

      It is only in the mid-1800 when a successful attempt was made by Ferdinand de Lesseps, a French diplomat and engineer to build a canal when he managed to gain support from Said Pasha, the Egyptian viceroy, for the project. Thus, in 1858, the "Compagnie Universelle du Canal Maritime de Suez" (Universal Suez Ship Canal Company) was formed to start the  construction of the canal and become the authority for its operation.Since then, the company was owned by Egyptian and French interests, but the ownership would be taken over by the Egyptian government after 99 years.

      The actual building of the canal began on April 25, 1859. On November 17, 1869, it was opened for ships that will be transiting between the Red and Mediterranean Seas. The canal was closed for five times mainly because of conflicts and other political reasons. However, it was reopened for navigation on June 5, 1975.

          You might wonder about the total length of the canal. Well, it extends from end to end a total of 101 miles (162 km), and the average time for passage, usually by convoy (2 southbound and 1 northbound daily, maximum 40 ships per convoy except the 2nd southbound has a maximum of 15 vessels)  is 14 hours for the southbound and 10 hours for the northbound. I find it surprising that almost every Egyptian mooring men that I met know about the Suez Canal facts and figures, such as these.

      The northern or Mediterranean entrance of the canal is situated at Port Said and the southern or Red Sea entrance is at Port Tewfik. During the beginning and the end of the transit, these two ports are the prominent and busy areas on both ends of the canal. The canal also cuts through three inland lakes namely, Lake Timsah, the Great Bitter Lake and the Little Bitter Lake.

Ships usually anchor for few hours inside the Bitter Lakes during the southbound transit. I just can’t help but wonder why these two inland lakes were named ‘bitter.’

      Transiting northbound, you can see lush greeneries and residential areas on the western side. On the eastern side however, sand dunes and hills extend farther north. You might also be able to see trucks and other heavy duty vehicles on the eastern side. One mooring man told me that a project is ongoing to widen and deepen the canal to accommodate more vessels per day.

Naks. That was me while we were on the Great Bitter Lake anchorage.

      During the canal passage, we are either on duty doing hand steering on the bridge or having our rest for the day until our watch time. Though we don’t have all the time to do sightseeing, we still manage to catch a glimpse of what life is like on the canal. From time to time, you can see small barges crossing the canal from one side to the other and some fishing boats drifting for hours especially inside the lakes. We are also able to buy some Egyptian handmade souvenirs, even if we are not leaving the ship, since mooring men that come onboard sell various items ranging from figurines to cheap electronic devices.

Mooring men usually bring with them some items that you can buy depending on agreed prices. So every time they come on board, we show them the Pinoy ‘tawad’ skills.

      With the strategic location of the Suez Canal, it plays an important role in trading, much more in the maritime industry. Almost 8% of the world’s sea trade takes place on the canal. And since it practically provides shortcut route from east to west, it thus enable vessels passing through it that carry cargoes to different parts of the world to save both time and money.

      I find it funny that the concept of the modern-day Suez Canal started with the whim of giving problems to other people. Nevertheless, this man-made waterway has gone through time and became witness of some of the world’s historical events . Today, it continues to provide efficient route to connect east from west, a feat made possible by minds from the past.

      So where am I again?

      Okay. Let me begin my countdown.

Our ship approaching the southern entrance. Few minutes of steering and we are out to the Red Sea.

 

Sources: Lloyd’s Maritime Atlas of World Ports and Shipping Places, 27th Edition

             Suez Canal Authority (2008). The Canal. Canal History. Retrieved January 10, 2014, from the SCA website: http://www.suezcanal.gov.eg/sc.aspx?show=8

              Amanda Briney (2014). Suez Canal Connects the Red Sea with the Mediterranean Sea. Retrieved January 10, 2014, from About.com website: http://geography.about.com/od/specificplacesofinterest/a/suezcanal.htm

Photos: Courtesy of my crewmates Jasper and Lei Ming

All is Swell Froi Dencio 21:20

      Nagsimula akong bumangon mula sa aking higaan. Alas tres kwarenta na ng madaling araw. Ilang minuto nalang at papanhik na ulit ako sa bridge upang mag-duty. Naghikab, iniunat ang mga braso. Hindi ako nakatulog ng maayos dahil na rin siguro sa madalas na paggulong ko sa higaan. Matatanggap ko pa na ako ang may kasalanan sa pagkapuyat ko kung ako mismo ang gumagalaw habang sinusubukan na makaidlip subalit hindi iyon ang nangyari. Dahil sa paggalaw ng barko, anuman ang pilit ko na makatulog ng maaga, ang pagbangon ko nang umagang iyon ay dala na lamang ng pag-iisip na kailangan kong magtrabaho, bagaman ang katawan ko ay nagpupumilit na mamaluktot sa hinihigaan ko. Dinilat ko na ang aking mga mata at binuksan ang ilaw sa gawing ulunan ko.

      Powtek. Ang hirap kapag ganito ang panahon. Hindi naman talaga bumabagyo sa rutang dinaraanan namin dito sa Mediterranean. Marahil ay dala lang ito ng papalapit na taglamig, na damang-dama na rin namin dahil sa pagbaba ng temperatura sa loob at labas ng akomodasyon. Sa kabila ng kagustuhan ng katawan ko na muling mamaluktot, inipon ko ang lahat ng aking lakas upang labanan iyon. Tumayo ako at dumeretso sa CR, binasa ang mukha at nanalamin. Maga na talaga ang mga mata ko at halata dahil sa mga namimintog kong mga eyebags.

      Matapos iyon ay isinuot ko na ang aking boiler suit. Medyo sumikip na rin dahil siguro sa madalas na paggamit ko ng dryer. O dahil nadagdagan na naman ng ilang kilo ang timbang ko, Sa lahat ng bagay kasi bakit kaya ang pag-adjust ng timbang ang napakahirap? Nagumpisa na sana akong mag-gym nitong nakaraang buwan subalit nahinto na naman ngayong Nobyembre. At kahit na isang kapat na tasa nalang ng kanin ang kinakain ko, nadadagdagan pa rin ang timbang ko.

      Alas tres singkwenta y singko na. Dali-dali akong pumunta sa elevator at pinindot ang button paakyat  sa bridge. Pagdating ko doon, mas ramdam ang galaw ng barko dahil sa swell. Katulad ng lagi naming ginagawa bago matapos ang oras ng paggwardiya ng papalitan ko, nagkwentuhan muna kami ng ilang minuto. Konting balita tungkol sa susunod na pwerto, konting tsimis tungkol sa ilang kasamahan namin sa barko. Wala namang ibang barko sa malapit, madilim at natatabunan ng mga ulap ang buwan at mas lalong lumaki ang mga swell ngayong umaga ang dinagdag niya sa mga sinabi niya bago siya umalis. Naiwan akong kasama ang primero opisyal na Romanian na hindi ko man lang makakwentuhan. Naiwan akong nakatanaw sa malayo, nagbabakasakaling may makitang target subalit lumipas lang ang oras na walang sumusulpot na ilaw at sinisikap na maiaayos ang sarili sa pagkakatayo dahil sa patuloy na paggalaw ng barko.

      Sa mga ganitong sitwasyon maraming pumapasok sa utak ko. Marami akong naaalala, naiisip na mga bagay na hindi ko na dapat iniisip. Katulad na lang ng nangyari sa Barcelona. Masaya ako nang lumabas ng gabing naroon ako, kahit na napagod kami dahil sa dami ng provision na kailangan hakutin at dalhin sa loob ng akomodasyon. Subalit bumalik ako sa barko na mabigat ang loob, nakokonsensya. Marahil may mga bagay na mas mabuting hinding gawin. Ilang araw din iyong bumagabag sa akin. Sinusubukan kong isulat nitong nakaraang araw ngunit hindi ko pa magawa.  Sa tingin ko darating din ang araw na magagawa ko. Mabuti na lang din at nakausap ko ang matalik kong kaibigan tungkol doon. Anuman ang nangyari, mas mahalagang nakaikot ako ng ilang oras sa lugar na noon ko pa pangarap na marating.

      Naalala ko bigla na nagsimula na pa lang mag-ayos para sa Pasko ang mga kasamahan ko kagabi. Nag-aalala ako na baka natumba na ang Christmas Tree na inayos nila sa recreation room. Nakakatuwa rin palang isipin na kahit magkakaiba kami ng ugali, nagkakaroon ng di pagkakaintindihan at minsan sitahan, may mga pagkakataon pa ring payapa at nagkakaisa kami. Natawa na lang din ako sa naging resulta ng paglalagay nila ng dekorasyon sa recreation room. Nagmistula itong cabaret tulad nga ng sinabi ng isa kong kasamahan dahil sa dami ng nakasabit sa kisame.

      Hindi na ako nagbigay pa ng anumang komento nang sinabi iyon ng kasama ko. Nakakahiya naman na hindi na nga ako tumulong sa pagaayos, may sasabihin pa akong kung ano sa naging itsura ng recreation room. Ang mahalaga, maaga pa ay ramdam na ng mga tao sa barko ang diwa ng Pasko.

      Bigla akong tinawag ni primero. I-check ko daw gamit ang largabista kung ano ang nasa pabor dahil may target na nakikita sa radar. Agad naman akong tumalima, at nakita ko nga na may barko kaming makakasalubong. Sinabi ko iyon sa kaniya at pagkatapos ay bumalik sa pwesto ko kanina at muling nagmunimuni.

      Kailangan ko palang magtipid pa para sa mga plano kong gawin sa pag-uwi ko sa susunod na taon. Gusto kong mapuntahan ang ilan sa mga magagandang lugar sa probinsiya namin at niyaya rin ako ng mga kabatch ko sa kani-kanilang mga lugar. Magiging limitado lang ang free time ko kapag nasa Pilipinas na ako kaya mas mabuti na sigurong maaga pa lang ay gumawa na ako ng schedule sa mga gagawin ko pag-uwi.

      Natutuwa ako sa kakaisip ng mga nabili kong souvenir sa Barcelona at Suez. May mga nabili na rin akong souvenir nitong nakaraang taon kaya malamang ay ipampapasalubong ko nalang ang ilan sa mga nabili ko ngayon. Hindi ko alam pero nasisiyahan akong magbigay sa mga kaibigan ko. Nakakatuwa lalo na kung alam mong pinapahalagahan nila ang binibigay mo.

      Sandamakmak na namang training ang kailangan kong kunin pag-uwi. Mag-aayos ng ilang papeles at dokumento. Buwis buhay na pag-ikot sa Metro Manila sa pagaasikaso ng mga iyon. Sa paulit-ulit na paggawa noon, halos nasanay na rin ako. Excited na rin akong bumalik sa Cavite para sa ilang training. Baka imbitahin ulit kaming magbigay ng talumpati para sa mga bagong kadete sa Institute.

       Lumilipad nga talaga ang isip ko habang nakatayo sa bridge at hinihintay na matapos ang oras ng duty ko. Hindi lang iyon ang mga naiisip ko, kundi marami pa sa loob ng apat na oras. Habang nakatanaw ako sa malayo, napangiti ako sa mga maaaring mangyari sa paguwi ko. Maalon pa rin ang dagat. Patuloy pa rin kaming dinuduyan at hindi ko alam kung kailan magtatapos iyon at magiging kalamado ang dagat. Mamaya bababa nanaman ako, magtatanong kay bokyo kung ano pa ang gagawin sa araw na ito, magpapahinga at babalik na naman sa duty mamayang alas kwatro. Paulit-ulit lang ang routine sa bawat buwan, minsan may mga mabibigat na trabaho o nakakapagod na operasyon, ngunit lilipas lang din iyon. Katulad ng swell na dumuduyan sa amin ngayon, bukas o sa makalawa, mawawala at lilipas din ng hindi namin namamalayan.